Məqalələr

İslam dünyagörüşü, əxlaqi dərslər və fiqhi məsələlər haqqında maarifləndirici yazılar

MÜQƏDDƏS AYLAR (İslam ayları) 23.02.2025

SƏFƏR AYININ ƏMƏLLƏRİ

“Səfər” ayı “ağır ay” adı ilə məşhur olduğundan, bu ayda çoxlu sədəqə vermək və dua etmək, məxsusən, aşağıdakı duanı hər gün on dəfə oxumaq tövsiyə olunur: يَا شَدِيدَ الْقُوَى وَ يَا شَدِيدَ الْمِحَالِ يَا عَزِيزُ يَا عَزِيزُ يَا عَزِيزُ ذَلَّتْ بِعَظَمَتِكَ جَمِيعُ خَلْقِكَ فَاكْفِنِي شَرَّ خَلْقِكَ يَا مُحْسِنُ يَا مُجْمِلُ يَا مُنْعِمُ يَا مُفْضِلُ يَا لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ فَاسْتَجَبْنَا لَهُ وَ نَجَّيْنَاهُ مِنَ الْغَمِّ وَ كَذَلِكَ نُنْجِي الْمُؤْمِنِينَ وَ صَلَّى اللَّهُ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ Ya şədidəl quva və ya şədidəl mihal, ya əzizu ya əzizu ya əziz, zəllət biəzəmə­tikə cə­miu xəlqikə fəkfi­ni şərrə xəl­qik, ya muhsinu ya mucmilu ya mun`imu ya mufzil, ya la ilahə illa ənt, subhanəkə inni kuntu minəz-zalimin, fəstə­cəb­na lə­hu və nəccəynahu minəl-ğəmm, və kəzalikə nuncil mu`­minin, və səlləllahu əla Mu­həm­mədin və alihit-təy­yibinət-tahirin. Səfər ayının üçüncü gününün əməlləri: Seyid ibn Tavus “Əshabunəl-imamiyyə” kitabından belə nəql edir: “Səfər ayının üçüncü günü iki rükət namaz qılmaq müstəhəbdir. Belə ki, namazın birinci rükətində “Həmd” surəsindən sonra “Fəth” surəsi, ikinci rükətdə “Həmd” surəsindən sonra “İxlas” surəsi, namazın salamından sonra isə yüz dəfə salavat və yüz dəfə “Əllahumməl`ən alə Əbi Sufyan.” (Allah Əbu Süfyanın övladlarına lənət etsin!) – demək, ondan sonra da yüz dəfə tövbə edib, Allahdan hacət diləmək göstəriş verilir.   Səfər ayının iyirminci (Ərbəin) gününün əməlləri: İmam Hüseynin (ə) ərbəinində (qırxında) o həzrəti yaxından ziyarət etmək müstəhəbdir və o həzrəti həmin gün ziyarət edən birinci şəxs Cabir ibn Abdullah Ənsari olmuşdur. Bir hədisdə nəql olunur ki, imam Sadiqdən (ə) soruşdular: “İmam Hüseyni (ə) ziyarət etmək üçün xüsusi vaxt vardır ki, başqa vaxtlardan daha üstün və fəzilətli olsun?” O həzrət buyurdu: “Hər zaman o həzrəti ziyarət etməyə tələsin. Çünki o həzrəti ziyarət etmək xeyir gətirər və hər kəs onu daha çox ziyarət etsə, daha çox xeyir əldə edər… O həzrəti mübarək vaxt və günlərdə ziyarət etməyə çalışın, çünki o zaman saleh əməllərin savabı artırılar və mələklər o həzrəti ziyarət etmək üçün səmadan yerə enərlər…” İmam Həsən Əskəri (ə) buyurmuşdur: “Möminin beş əlaməti vardır: 1. hər gün əlli bir rükət (on yeddi rükət vacib və otuz dörd rükət nafilə) namaz qılmaq; 2. sağ ələ üzük taxmaq; 3. səcdədə alını torpağa qoymaq; 4. ucadan “Bisillahir-Rəhmanir-Rəhim” demək; 5. “Ərbəin” günü imam Hüseyni (ə) ziyarət etmək və “Ərbəin” gününə məxsus ziyarətnaməni oxumaq. “Ərbəin” ziyarətnaməsi: Şeyx Tusi “Təhzib” və “Misbah” kitablarında Səffan Cəmmaldan belə nəql edir: “İmam Sadiq (ə) mənə buyurdu ki, “Ərbəin” günü günəş üfüqdən bir qədər qalxdıqdan sonra bu duanı oxu: السَّلامُ عَلَى وَلِيِّ اللَّهِ وَ حَبِيبِهِ السَّلامُ عَلَى خَلِيلِ اللَّهِ وَ نَجِيبِهِ السَّلامُ عَلَى صَفِيِّ اللَّهِ وَ ابْنِ صَفِيِّهِ السَّلامُ عَلَى الْحُسَيْنِ الْمَظْلُومِ الشَّهِيدِ السَّلامُ عَلَى أَسِيرِ الْكُرُبَاتِ وَ قَتِيلِ الْعَبَرَاتِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنَّهُ وَلِيُّكَ وَ ابْنُ وَلِيِّكَ وَ صَفِيُّكَ وَ ابْنُ صَفِيِّكَ الْفَائِزُ بِكَرَامَتِكَ أَكْرَمْتَهُ بِالشَّهَادَةِ وَ حَبَوْتَهُ بِالسَّعَادَةِ وَ اجْتَبَيْتَهُ بِطِيبِ الْوِلادَةِ وَ جَعَلْتَهُ سَيِّدا مِنَ السَّادَةِ وَ قَائِدا مِنَ الْقَادَةِ وَ ذَائِدا مِنَ الذَّادَةِ وَ أَعْطَيْتَهُ مَوَارِيثَ الْأَنْبِيَاءِ وَ جَعَلْتَهُ حُجَّةً عَلَى خَلْقِكَ مِنَ الْأَوْصِيَاءِ فَأَعْذَرَ فِي الدُّعَاءِ وَ مَنَحَ النُّصْحَ وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِيكَ لِيَسْتَنْقِذَ عِبَادَكَ مِنَ الْجَهَالَةِ وَ حَيْرَةِ الضَّلالَةِ وَ قَدْ تَوَازَرَ عَلَيْهِ مَنْ غَرَّتْهُ الدُّنْيَا وَ بَاعَ حَظَّهُ بِالْأَرْذَلِ الْأَدْنَى وَ شَرَى آخِرَتَهُ بِالثَّمَنِ الْأَوْكَسِ وَ تَغَطْرَسَ وَ تَرَدَّى فِي هَوَاهُ وَ أَسْخَطَكَ وَ أَسْخَطَ نَبِيَّكَ وَ أَطَاعَ مِنْ عِبَادِكَ أَهْلَ الشِّقَاقِ وَ النِّفَاقِ وَ حَمَلَةَ الْأَوْزَارِ الْمُسْتَوْجِبِينَ النَّارَ [لِلنَّارِ] فَجَاهَدَهُمْ فِيكَ صَابِرا مُحْتَسِبا حَتَّى سُفِكَ فِي طَاعَتِكَ دَمُهُ وَ اسْتُبِيحَ حَرِيمُهُ اللَّهُمَّ فَالْعَنْهُمْ لَعْنا وَبِيلا وَ عَذِّبْهُمْ عَذَابا أَلِيما السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ سَيِّدِ الْأَوْصِيَاءِ أَشْهَدُ أَنَّكَ أَمِينُ اللَّهِ وَ ابْنُ أَمِينِهِ عِشْتَ سَعِيدا وَ مَضَيْتَ حَمِيدا وَ مُتَّ فَقِيدا مَظْلُوما شَهِيدا وَ أَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ مُنْجِزٌ مَا وَعَدَكَ وَ مُهْلِكٌ مَنْ خَذَلَكَ وَ مُعَذِّبٌ مَنْ قَتَلَكَ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ وَفَيْتَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَ جَاهَدْتَ فِي سَبِيلِهِ حَتَّى أَتَاكَ الْيَقِينُ فَلَعَنَ اللَّهُ مَنْ قَتَلَكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ مَنْ ظَلَمَكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً سَمِعَتْ بِذَلِكَ فَرَضِيَتْ بِهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أُشْهِدُكَ أَنِّي وَلِيٌّ لِمَنْ وَالاهُ وَ عَدُوٌّ لِمَنْ عَادَاهُ بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ أَشْهَدُ أَنَّكَ كُنْتَ نُورا فِي الْأَصْلابِ الشَّامِخَةِ وَ الْأَرْحَامِ الْمُطَهَّرَةِ [الطَّاهِرَةِ] لَمْ تُنَجِّسْكَ الْجَاهِلِيَّةُ بِأَنْجَاسِهَا وَ لَمْ تُلْبِسْكَ الْمُدْلَهِمَّاتُ مِنْ ثِيَابِهَا وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ مِنْ دَعَائِمِ الدِّينِ وَ أَرْكَانِ الْمُسْلِمِينَ وَ مَعْقِلِ الْمُؤْمِنِينَ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ الْإِمَامُ الْبَرُّ التَّقِيُّ الرَّضِيُّ الزَّكِيُّ الْهَادِي الْمَهْدِيُّ وَ أَشْهَدُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ مِنْ وُلْدِكَ كَلِمَةُ التَّقْوَى وَ أَعْلامُ الْهُدَى وَ الْعُرْوَةُ الْوُثْقَى وَ الْحُجَّةُ عَلَى أَهْلِ الدُّنْيَا وَ أَشْهَدُ أَنِّي بِكُمْ مُؤْمِنٌ وَ بِإِيَابِكُمْ مُوقِنٌ بِشَرَائِعِ دِينِي وَ خَوَاتِيمِ عَمَلِي وَ قَلْبِي لِقَلْبِكُمْ سِلْمٌ وَ أَمْرِي لِأَمْرِكُمْ مُتَّبِعٌ وَ نُصْرَتِي لَكُمْ مُعَدَّةٌ حَتَّى يَأْذَنَ اللَّهُ لَكُمْ فَمَعَكُمْ مَعَكُمْ لا مَعَ عَدُوِّكُمْ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ عَلَى أَرْوَاحِكُمْ وَ أَجْسَادِكُمْ [أَجْسَامِكُمْ‏] وَ شَاهِدِكُمْ وَ غَائِبِكُمْ وَ ظَاهِرِكُمْ وَ بَاطِنِكُمْ آمِينَ رَبَّ الْعَالَمِينَ “Ərbəin” ziyarətnaməsinin oxunuşu: Əssəlamu əla vəliyyil­lahi və həbibih, əssəlamu əla xəlilillahi və nəci­bih, əssəlamu əla səfiy­yil­lahi vəbni səfiyyih, əssə­lamu ələl Husəynil məzlu­miş şəhid, əssəlamu əla əsiril kurubati və qətilil əbərat, əllahummə inni əş­hədu ənnəhu vəliyyukə vəb­nu vəliyyik, və səfiyyukə vəbnu səfiyyikəl faizu bi kəra­mətik, əkrəmtəhu biş şə­ha­dəti və həbəvtəhu bis səa­dəh, vəc­tə­bəytəhu bitiybil viladəh, və cəəltəhu səyyi­dən minəs sadəti və qaidən minəl qadəti və zai­dən mi­nəz zadəh, və ə`təytəhu məva­risəl ənbiyai və cəəltəhu huccətən əla xəlqikə minəl əvsiya, fə ə`zərə fid duai və mənəhən nushu və bəzələ muhcətəhu fik, liyəs­tən­qi­zə ibadəkə minəl cəhaləti və həyrətiz zəlaləh, və qəd təvazərə ələyhi mən ğərrət­hud dunya və baə həzzəhu bil ərzəlil ədna, və şəra axi­rətəhu bis səmənil əvkəs, və təğətrəsə və tərədda fi həvah, və əsxə­təkə və əsxətə nəbiyyək, və ətaə min iba­di­kə əhləş şiqaqi vən ni­faq, və həmələtəl əvzaril mus­təvcibinən nar (lin nar), fəcahədəhum fikə sa­bi­rən muh­təsibən hətta sufikə fi taətikə dəmuhu və ustubihə hərimuh, Əlla­hummə fəl`ən­hum lə`nən vəbila, və əzzib­hum əzaən əlima, əssəlamu ələykə yəb­nə rəsulillah, əssə­lamu ələy­kə yəbnə səyyidil əvsiya, əşhədu ənnəkə əminul­lahi vəbnu əminih, iştə səidən və məzəytə həmidən və muttə fəqidən məzlumən şəhida, və əşhədu ənnəllahə mun­ci­zun ma vəədəkə və muh­li­kun mən xə­zələkə və muəz­zi­bun mən qətə­lək, və əşhədu ənnəkə vəfəytə bi əhdil­la­hi və cahədtə fi səbi­lihi hətta ətakəl yəqin, fə ləə­nəl­lahu mən qətələk, və ləə­nəl­lahu mən zələməkə və ləənəl­lahu ummətən səmiət bi zalikə fərəziyət bih, Əllahummə inni uşhidukə ənni vəliyyun limən valahu və əduvvun limən adah, bi əbi əntə və ummi yəbnə rəsu­lillah, əşhədu ənnəkə kun­tə nurən fil əslabiş şa­mi­xəti vəl ərhamil mutəh­hərəh (ərhamit tahirəh), ləm tunəcciskəl cahiliy­yə­tu bi əncasiha, və ləm tul­biskəl mudləhimmatu min siyabiha, və əşhədu ənnə­kəl ima­mul bərrut təqiyyur rəziy­yuz zəkiyyul hadil məh­diyy, və əşhədu ənnəl əim­mətə min vuldikə kəli­mə­tut təqva və ə`lamul huda vəl urvətul vusqa vəl huccətu əla əhlid dunya, və əşhədu ənni bikum mu`mi­nun və bi iyabikum muqinun bi şərayii dini və xəva­timi əməli, və qəlbi li qəlbikum silmun və əmri li əmrikum muttəbi`, və nusrəti ləkum muəddətun hət­ta yə`zənəllahu ləkum, fə məəkum məəkum la məə əduvvikum, sələvatullahi ələy­kum və əla ərvahikum və əcsa­dikum (və əcsa­mi­kum) və şahi­dikum və ğaibikum, və zahiri­kum və batinikum aminə rəb­bəl aləmin. Sonra iki rükət namaz qıl və namazdan sonra Allahdan hacətlərini dilə! Mənbə: “Məfatihul-cinan”, Şeyx Abbas Qummi, “Səfər ayının əməlləri” bölümü.

Könül oxşayan Hədislər 23.02.2025

“Allahın bəndəyə vacib etdiyi ilk iş namazdır.

“Allahın bəndəyə vacib etdiyi ilk iş namazdır. Ölüncəyədək öz qüvvəsində qalan iş – (və ölüm zamanı insan üçün qalan son ümid də) namazdır. Qiyamət günü sual olunacaq ilk şey namazdır. Qiyamət günü hər kəs Namaz hesabında uğurla çıxdısa, yerdə qalan mərhələləri asan keçəcəkdir, əgər Namazda layiqli cavabı olmadısa, sonrakı mərhələlər də onun üçün çətin olacaqdır”. ان اول ما فرض الله تعالی الصلواة و آخر ما یبقی عند الموت الصلوة و اول ما یحاسب به یوم القیامة الصلوة. فمن اجاب فقد سهل علیه ما بعده و من لم یجب فقد اشتد ما بعده Həzrət Məhəmməd (s) Ləalil-Əxbar, c.4, s.8.

Könül oxşayan Hədislər 23.02.2025

Möminin beş əlaməti vardır

İmam Həsən Əskəri (ə) buyurur: عَلَامَاتُ الْمُؤْمِنِ خَمْسٌ : صَلَاةُ إِحْدَى وَ خَمْسِينَ، وَ زِيَارَةُ الْأَرْبَعِينَ، وَ التَّخَتُّمُ فِي الْيَمِينِ، وَ تَعْفِيرُ الْجَبِينِ، وَ الْجَهْرُ بِبِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ “Möminin beş əlaməti vardır: 1. Hər gün əlli bir rükət (on yeddi rükət vacib və otuz dörd rükət nafilə) namaz qılmaq; 2. “Ərbəin” günü İmam Hüseyni (ə) ziyarət etmək; 3. Sağ ələ üzük taxmaq; 4. Səcdədə alını torpağa qoymaq; 5. (Namazda) “Bismilləhir-rəhmənir-rəhim”i ucadan demək. (“Misbahuz-zair”, səh.347.)

Könül oxşayan Hədislər 22.02.2025

Allahın bəndəyə vacib etdiyi ilk iş namazdır.

Ölüncəyədək öz qüvvəsində qalan iş – (və ölüm zamanı insan üçün qalan son ümid də) namazdır. Qiyamət günü sual olunacaq ilk şey namazdır. Qiyamət günü hər kəs Namaz hesabında uğurla çıxdısa, yerdə qalan mərhələləri asan keçəcəkdir, əgər Namazda layiqli cavabı olmadısa, sonrakı mərhələlər də onun üçün çətin olacaqdır”. ان اول ما فرض الله تعالی الصلواة و آخر ما یبقی عند الموت الصلوة و اول ما یحاسب به یوم القیامة الصلوة. فمن اجاب فقد سهل علیه ما بعده و من لم یجب فقد اشتد ما بعده Həzrət Məhəmməd (s) Ləalil-Əxbar, c.4, s.8.

Könül oxşayan Hədislər 22.02.2025

Gecə yatanlar yalan danışır

Gecə yatanlar yalan danışır Allah-Taala Həzrət Musaya (ə) buyurur: يابن عمران، کذب من زعم انه يحبّني فاذا جنه الليل نام عنّي أليس کل محب يحب خلوة حبيبه؟… يَا ابْنَ عِمْرَانَ هَبْ لِي … مِنْ عَيْنَيْكَ الدُّمُوعَ فِي ظُلَمِ اللَّيْلِ وَ ادْعُنِي فَإِنَّكَ تَجِدُنِي قَرِيباً مُجِيباً». “Ey İmranın oğlu! Məni sevdiyini iddia edən, amma gecəni yatan yalan danışır. Məgər aşiqlər məşuqu ilə tək başına qalmağı sevmirmi… ? Ey İmranın oğlu! … Gecənin qaranlığında göz yaşlarını mənə hədiyyə et, məni çağır, məni yaxın və sənə cavab verən görəcəksən?!” 📚Şeyx Səduq, “əl-Əmali”, s.356, 57-ci məclis, hədis:1. İmam Sadiq (ə) buyurur: «رکعتان في جوف الليل خير من الدنيا و ما فيها» “Gecənin dərinliyində qılınan iki rəkət namaz dünya və dünyada olan hər bir şeydən daha xeyirlidir”. İmam Baqir (ə) buyurur: «من کان يؤمن بالله و اليوم الآخر فلايبيتنّ الا بوتر». “Allaha və Qiyamət gününə inan kəs Vitr namazını qılmamış yatmaz”. İmam Sadiq (ə) buyurur: «ان البيوت التي يصلي فيها بالليل بتلاوة القرآن تضيء لاهل السماء کما يضيء نجوم السماء لاهل الارض». “O evlərdəki gecə namazı Quran tilavəti ilə qılınır, o evlər göy əhlinə nur saçırlar, necə ki, göyün ulduzları yer əhli üçün parlayır”.

Könül oxşayan Hədislər 22.02.2025

On iki hidayətçi imam bizdəndir

İmam Hüseyn (ə) buyurmuşdur: مِنَّا اثْنَا عَشَرَ مَهْدِيّاً أَوَّلُهُمْ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَ آخِرُهُمُ التَّاسِعُ مِنْ وُلْدِي وَ هُوَ الْإِمَامُ الْقَائِمُ بِالْحَقِّ يُحْيِي اللَّهُ بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها وَ يُظْهِرُ بِهِ دِيْنَ الْحَقِّ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ لَهُ غَيْبَةٌ يَرْتَدُّ فِيهَا أَقْوَامٌ وَ يَثْبُتُ فِيهَا عَلَى الدِّينِ آخَرُونَ فَيُؤْذَوْنَ وَ يُقَالُ لَهُمْ مَتى‏ هذَا الْوَعْدُ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ أَمَا إِنَّ الصَّابِرَ فِي غَيْبَتِهِ عَلَى الْأَذَى وَ التَّكْذِيبِ بِمَنْزِلَةِ الْمُجَاهِدِ بِالسَّيْفِ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ )ص) “On iki hidayətçi imam bizdəndir. O on iki imamdan birincisi Əmirəlmöminin Əli ibn Əbutalib, sonuncusi isə mənim doqquzuncu övladımdır və o, haqq üzrə qiyam edən imamdır. Müşriklərin xoşuna gəlməsə də, Allah-Taala onun vasitəsilə yer üzünü öldükdən sonra dirildəcək və haqq dini onun əli ilə bütün dinlərə qalib edəcək. Onun qeyb dövrü olacaq ki, bəziləri ö dövrdə dindən çıxacaq, bəziləri də dində sabit qalaraq əzab-əziyyətə məruz qalacaqlar və onlara deyiləcək: “Əgər doğru deyirsinizsə, bu vəd haçan gerçəkləşəcək?” Amma bilin ki, onun qeyb dönəmində işgəncə və təkziblərə səbir edib dözən, sanki Rəsulullahın (s) hüzurunda qılınc çalan mücahid kimidir.” (“Kəmalud-din”, Şeyx Səduq, c.1, səh.317.)

İmam Hüseyn (ə) 22.02.2025

Həzrət Cəbrayılın (ə) Peyğəmbərə (s) Kərbəla türbəti verməsi

Həzrət Cəbrayılın (ə) Peyğəmbərə (s) Kərbəla türbəti verməsi Əhli-Sünnənin böyük hədis alimi, fəqih və məzhəb imamı Əhməd ibn Hənbəl özünün “əl-Müsnəd” adlı hədis məcmuəsində (c.2, s.446, hədis: 648) belə yazır: مسند الإمام أحمد بن حنبل، ج‏1، ص446، حدیث: 648- (و حدثنا أبو بكر بن أبي داود، قال: حدثنا أحمد بن يحيى الصوفي، قال) حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا شُرَحْبِيلُ بْنُ مُدْرِكٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ‏ نُجَيٍّ (الحضرمی)، عَنْ أَبِيهِ: (خرجنا مع علی الی صفین) – «أَنَّهُ سَارَ مَعَ عَلِيٍّ، (وَ كَانَ صَاحِبَ مِطْهَرَتِهِ،) فَلَمَّا حَاذَى نِينَوَى وَ هُوَ مُنْطَلِقٌ إِلَى صِفِّينَ، فَنَادَى عَلِيٌّ: اصْبِرْ (صبرا) أَبَا عَبْدِ اللَّهِ، اصْبِرْ (صبرا) أَبَا عَبْدِ اللَّهِ، بِشَطِّ الْفُرَاتِ. قُلْتُ: وَمَاذَا؟ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَى النَّبِيِّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ) ذَاتَ يَوْمٍ وَعَيْنَاهُ تَفِيضَانِ. قُلْتُ: يَا نَبِيَّ اللَّهِ، أَغْضَبَكَ أَحَدٌ، مَا شَأْنُ عَيْنَيْكَ‏ تَفِيضَانِ‏؟ قَالَ: «بَلْ قَامَ مِنْ عِنْدِي جِبْرِيلُ قَبْلُ، فَحَدَّثَنِي أَنَّ الْحُسَيْنَ يُقْتَلُ بِشَطِّ الْفُرَاتِ» – (اخبرنی جبریل ان امتی تقتل ابنی الحسین). قَالَ: فَقَالَ (ثم قال لی): «هَلْ لَكَ إِلَى أَنْ أُشِمَّكَ (اریک) مِنْ تُرْبَتِهِ؟». قَالَ: قُلْتُ: نَعَمْ. (قال) فَمَدَّ يَدَهُ، فَقَبَضَ قَبْضَةً مِنْ تُرَابٍ فَأَعْطَانِيهَا، (فلما رایتها) فَلَمْ أَمْلِكْ عَيْنَيَّ أَنْ فَاضَتَا» Abdullah bin Nücəyy əl-Həzrəmi atasından (Nücəyy) ki, İmam Əlinin (ə) su daşıyanı olub, belə nəql edir: “Əli (ə) ilə Siffeyin müharibəsinə gedirdik. O (ə) Neynəva adlanan yerə çatanda belə fəryad etdi: “Səbr et, ey Əba Əbdillah, Səbr et, ey Əba Əbdillah, Fəratın sahilində”. Dedim ki, nə olub, ya Əli, nə baş verib? (Əli) Dedi: Günlərin birində Peyğəmbərin (s) hüzuruna getdikdə gözlərinin yaşardığını gördüm. Dedim: Ey Allahın peyğəmbəri! Səni kimsə qəzəbləndirib? Nə olub ki, gözlərin yaşlıdır? Peyğəmbər (s) buyurdu: Səndən bir az öncə Cəbrayil (ə) yanımdan getdi. O mənə xəbər verdi ki, oğlum Hüseyni (ə) ümmətim Fərat sahilində öldürücəklər. Sonra o mənə dedi ki, istəyirsənmi onun (şəhid ediləcəyi yerin) türbətinin ətrini duyasan? Dedim: Bəli. Və o, əlini uzadıb oranın (Hüseynin öldürüləcəyi yerin) torpağından bir ovuc mənə verdi. O türbəti görəndən sonra göz yaşlarımı saxlaya bilmirəm”. Qeyd: 1). Hədis “əl-Müsnəd” kitabının Qahirədə 1995-ci ildə (1416 hq) Darul-Hədis nəşriyyatı tərəfindən çap və nəşr edilən (birinci çapı) və Əhməd Məhəmməd Şakir tərəfindən 8 cildi araşdırılmış nüsxəsindən götürülmüşdür. 2). Əhməd Məhəmməd Şakir hədisin barəsində belə hökm etmişdir: إسناده صحيح. وهو في مجمع الزوائد 187:9 وقال: “رواه أحمد وأبو يعلى والبزار والطبرانى، ورجاله ثقات، ولم ينفرد نجي بهذا. “Hədisin isnadı səhihdir. Bu hədis Məcməuz-Zəvaiddə c.9, s.187-də (hədis: 15112) keçmişdir. Həmçinin hədisi Əhməd, Əbu Yəla (363), Bəzzar (884) və Təbərani (2811) nəql ediblər. Hədisin “rical”ı (nəql edən kəslər) “siqat”dırlar (yəni sözlərinə etibar edilən insanlardırlar). Bu hədisi təkcə Nucəyy nəql etməyib (yəni digər ravilər də var ki, oxşar məzmunda hədisləri nəql ediblər).

İmam Hüseyn (ə) 22.02.2025

İmam Hüseynin (ə) Kərbəladan qardaşına məktubu

İmam Hüseynin (ə) Kərbəladan qardaşına məktubu “Sanki dünya heç yox imiş və sanki axirət əzəldən var imiş” İmam Baqirdən (ə) rəvayət olunan bir hədisdə deyilir ki, Həzrət İmam Hüseyn (ə) Kərbəlada olarkən qardaşı Məhəmməd Hənəfiyyəyə çox qısa bir məktubda yazır: «بسم اللّه الرحمن الرحيم. من الحسين بن عليّ‌ إلى محمّد بن عليّ‌ و من قِبَلهُ‌ من بني هاشم: أمّا بعدُ، فكأنّ‌ الدنيا لم تكن! وكأنّ‌ الآخرة لم تزل! والسلام». “Bismillahir-Rəhmanir-Rəhim. Hüseyn ibn Əlidən Məhəmməd ibn Əliyə və onun timsalında Bəni-Haşim camaatına: Amma sonra, sanki dünya heç yox imiş və sanki axirət əzəldən var imiş. Vəssəlam”. İbn Quləvəyh, “Kamiluz-Ziyarat”, s.76, bab:23, hədis:15, Məhərrəm ayının 6-cı gününün hadisələri. İmam Hüseynin (ə) bu qısa kəlamının izahını Aşura gecəsi ənsarı üçün etdiyi çıxışında görmək olar: “Agah olun! Həqiqətən dünyanın şirini də, acısı da yuxudur, oyanış axirətdə olacaq. Əsl nicat əhli orada nicat tapanlar və əsl bədbəxtlər orada bədbəxt olanlardır”. (“İmam Həsən Əskəriyə (ə) mənsub təfsir”, s.219). Bundan əlavə Qurani-Kərimdə keçən ayələrə görə Həzrət Yəhya (ə) və Həzrət İsaya (ə) üç məqamda salam deyilib: “Anadan olduğu gün, öldüyü gün, Qiyamət günü yenidən dirildiyi gün”. (Məryəm, 15 və 33). Həmçinin bəzi Quran ayələri Qiyamət gününə işarə edərək vurğulayır ki, insanlar həmin səhnədə elə sanacaqlar ki, sanki dünyada bir gecə və ya bir gündüz yaşayıblar və şayəd də günün bir hissəsini dünyada olublar. (Naziat, 46; Yunis, 45). Buna görə də insan bu üç günün övladı hesab edilir. Ömürü üç gün qədər az bir müddətdir. Bu üç gün bir yuxu kimi gəlir keçir və insan bir də ayılır ki, böyük bir məhkəmədə hesab verməli və o hesaba əsasən əbədi bir həyat yaşamalıdır. İmam Hüseyn (ə) qardaşına yazdığı məktubda dünyanı acılı və şirinli bir yuxu hesab edib ki, bir anda gəlib keçir. Və xəbərdarlıq edir ki, məbada, əbədi bir həyatı bir anlıq yuxunun badına verəsiniz! Ağıllı insan bu dünyanın nemətindən keçici bir səfər üçün bəs edər qədərinə kifayət edir, ürək bağlamır. Nəticədə səfəri yüngül keçir, yol üstü şeylərə ilişib qalmır və səfərdə tanış olduqları ilə ayrılıq ona çətin gəlmir. Dünyanın mahiyyəti tez keçən bir yuxu imişsə, bu yuxuya bağlanmaq ağılsızlıqdır. Ağıllı adamlar isə bu yuxunu ən gözəl şəkildə, yəni şəhadətə çataraq Allahın hüzuruna ucalmaqla bitirirlər. İmam Hüseynin (ə) bu qısa kəlamını 11-ci hicri əsrində yaşamış şiə alimi Fəxruddin Türeyhi (vəfat: 1085 hq) “əl-Muntəxəb fi cəm`il-mərasi vəl-xutəb” (kitabın digər adı “əl-Fəxra”dır) adlı əsərində fərqli şəkildə verib ki, bu fərqlilik hədisin başqa bir nəql nüsxəsi, məzmun nəqli və ya müəllifin öz izahı ola bilər. Hədisin mənasını anlamaqda kömək etdiyi üçün həmin mətni də veririk: “Agah olun! Biz dünya həyatını tərk etdik və şəhid olmağa qərar verdik. Belə düşündük ki, sanki dünya heç vaxt yox imiş (və biz bu dünyada yaşamırmışıq) və əzəldən əbədi və baqi diyar olan axirət var imiş (və biz də əbədi yaşayacayıq). Biz axirəti dünyaya tərcih etdik. Vəssəlam”.

Məhərrəm 22.02.2025

Aşura günü oruc tutmaq məkruhdur (bəyənilmir)

Aşura günü oruc tutmaq məkruhdur (bəyənilmir). Amma yaxşı olar ki, Əsr (namazının fəzilət) vaxtınadək (Əhli-hərəmə həmdədrlik simvolu olaraq) yeyib-içməkdən çəkinəsən və Əsrdən sonra Kərbəla şəhidləri üçün ehsan verəsən. 📚 Şeyx Hürr Amuli, “Vəsailuş-şiə”, c. 10, 459, bab:20, hədis: 7 – 13844 və bab:21, hədis: 2- 13847.

Məhərrəm 22.02.2025

Aşura gününün əməlləri

İmam Hüseyn (ə) və Kərbəla şəhidlərinə əzadarlıq etmək. İmam Rza (ə) buyurur: “Allah-Taala, “Aşura” günü işlərini tərk edən şəxsin dünya və axirət hacətlərini rəva edər. Hər kəs bu günü imam Hüseynə (ə) matəm saxlayıb ağlasa, Allah-Taala qiyamətdə həmin günü onun üçün fərəh və sevinc günü qərar verər. İmam Hüseyni (ə) ziyarət etmək İmam Hüseynin (ə) qatillərinə çoxlu lənət demək İmam Hüseynin (ə) əzadarlarına, məxsusən zəvvarlarına su vermək; “İxlas” surəsini təkrar-təkrar oxumaq; “Aşura” və “Varis” ziyarətnamələrini oxumaq. 1000 dəfə “Əllahumməl‘ən qətələtəl- Hüseyn” zikrini demək.

Məhərrəm 22.02.2025

Tasua Gününün Əməlləri

1. Namazlar Gecənin sonunda 4 rükət namaz Hər rükətdə “Həmd” surəsindən sonra: Ayətül-kürsü – 10 dəfə “İxlas” surəsi – 10 dəfə “Fələq” surəsi – 10 dəfə “Nas” surəsi – 10 dəfə Əmirəlmöminin İmam Əlinin (ə) namazı 4 rükət (iki dəfə sübh namazı kimi qılınır). Hər rükətdə “Həmd” surəsindən sonra “İxlas” surəsi 50 dəfə oxunur. Namazdan sonra Peyğəmbərə (s) və Əhli-beytə (ə) çoxlu salavat göndərin, onların düşmənlərinə isə lənət edin. Aşura gecəsinin 100 rükət namazı 100 rükət (50 dəfə sübh namazı kimi). Hər rükətdə “Həmd” surəsindən sonra “İxlas” surəsi 3 dəfə oxunur. Niyyət: «Aşura gecəsinin namazını qılıram qürbətən iləllah.» Namaz tamamlandıqdan sonra 70 dəfə deyin: «Subhanəllah, vəl-həmdu lillah, və la ilahə illəllahu vəllahu əkbər, və la hovlə və la qüvvətə illa billahil-əliyyil-əzim.» 2. İmam Hüseynin (ə) qəbrinin kənarında əhya saxlamaq İmkan daxilində bu mübarək gecəni İmam Hüseynin (ə) hərəminin yaxınlığında ibadət və zikrlə keçirmək müstəhəbdir. 3. Gecəni sübhədək əhya saxlamaq Bu gecəni ibadət, dua, zikr və Quran tilavəti ilə səhərə qədər oyaq keçirmək tövsiyə olunmuşdur. Hədisdə buyurulur: «Hər kim bu gecəni əhya saxlasa, Allah-Təalaya bütün mələklərin ibadəti qədər ibadət etmiş olar.» 4. Dua, ibadət və istiğfar Bu gecədə çoxlu dua etmək, Allahdan bağışlanma diləmək (istiğfar etmək), zikr və ibadətlə məşğul olmaq tövsiyə edilir.

Arşdırmalar 22.02.2025

İmam Hüseynə (ə) MƏRSİYƏ tarixi ƏHLİ-SÜNNƏ mənbələrində

İmam Hüseynə (ə) MƏRSİYƏ tarixi ƏHLİ-SÜNNƏ mənbələrində Qədim şiə mənbələrindən əlavə bir çox əhli-sünnə kitablarında İmam Hüseynin (ə) Kərbəla müsibətindən danışılmış, bu barədə yazılan və deyilən mərsiyə və şerlər barədə məlumat verilmişdir ki, aşağıda bunlardan birinə işarə edəcəyik: Hicri-Qəməri tarixi ilə 3-4-cü əsrlərdə yaşamış əhli-sünnə alimi, ravi və şair Əbulfərəc Əli ibn Hüseyn İsfahani (284-362 hq) özünün “əl-Əğani” (təranə, nəğmə, avazla oxunan hər şey) adlı əsərinin müxtəlif yerlərində İmam Hüseyn (ə) barədə yazılan mərsiyələrə və bu mərsiyələrin müsibət məclislərində oxunmasına və İmam Hüseynin (ə) qatillərinin lənətlənməsinə işarə etmişdir. Bax: c.1, 16, s.362; c.17, s.188, 302 və 446. Əbulfərəc İsfəhani “Həzrət İmam Hüseynin (ə) xəbərləri” adı ilə açdığı fəsldə (c.16, s.359) xanım Rübab İmruul-Qeys qızının Kərbəla şəhidlərinə mərsiyə deməsi barədə yazır: “… Əmim mənə xəbər verdi Əl-Kənanidən, o da Qənəb ibn Mühriz Bahilidən, o da Məhəmməd ibn Həkəmdən, o da Əvanədən ki, Səkinənin anası Rübab bint İmruul-Qeys əri şəhid edildikdən sonra belə mərsiyə deyərdi: إنَّ الَّذي كانَ نوراً يُستَضاءُ بِهِ – بِكَربَلاءَ قَتيلٌ غَيرُ مَدفونِ سِبطُ النَّبِيِّ جَزاكَ اللّهُ صالِحَةً – عَنّا وَجُنِّبتَ خُسرانَ المَوازينِ قَد كُنتَ لي جَبَلاً صَعباً ألوذُ بِهِ – وكُنتَ تَصحَبُنا بِالرَّحمِ وَالدّينِ مَن لِليَتامى ومَن لِلسّائِلينَ ومَن – يُغني ويَأوي إلَيهِ كُلُّ مِسكينِ وَاللّهِ لا أبتَغي صِهراً بِصِهرِكُمُ – حَتّى اُغيَّبَ بَينَ الرَّملِ وَالطّينِ Tərcüməsi: O şəxs ki, nur idi və insanlar onun nurundan faydalanırdılar Kərbəlada öldürüldü və dəfn edilmədi Ey Peyğəmbərin (s) nəvəsi, Allah bizim tərəfimizdən sənə yaxşı mükafat versin Və səni əməl tərəzisinin ziyanlarından uzaq etsin Sən həqiqətən də mənim üçün möhkəm bir dağ idin ki, sənə sığınırdım Sən bizimlə mehribanlıq və dindarlıqla rəftar və yoldaşlıq edərdin Bundan sonra yetimlərin dadına kim çatsın, yoxsulların harayına Bundan sonra kim ehtiyacsızlıq qapısı olsun və yoxsullar ona güvənsin And olsun Allah ki, səndən sonra özümə ər seçmərəm Qumlar və torpaqlar altında dəfn olunan günədək @mirmehemmed_beshir #imamhüseynəhlisünnəmənbələrində

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86

İslam AI — Müsəlmanın Bələdçisi

Dini Süni İntellekt Sual-Cavab Mərkəzi

İslam AI Bələdçisi yüklənir...