Əhli-Beyt (ə) Təlimləri Ensiklopediyası
Dil:
SonÜmid TV

Məqalələr

İslam dünyagörüşü, əxlaqi dərslər və fiqhi məsələlər haqqında maarifləndirici yazılar

Məqalə 09.08.2026

Dörd xüsusiyyətə sahib olan şəxsin imanı kamil olar, günahları bağışlanar

İmam Zeynəlabidin (ə) buyurmuşdur:أرْبَعٌ مَنْ كُنَّ فیهِ كَمُلَ إسْلامُهُ، وَ مَحَصَتْ ذُنُوبُهُ، وَ لَقِیَ رَبَّهُ وَ هُوَ عَنْهُ راض: وِقاءٌ لِلّهِ بِما یَجْعَلُ عَلى نَفْسِهِ لِلنّاس، وَ صِدْقُ لِسانِه مَعَ النّاسِ، وَ الاْسْتحْیاء مِنْ كُلِّ قَبِیح عِنْدَ اللّهِ وَ عِنْدَ النّاسِ، وَ حُسْنُ خُلْقِهِ مَعَ أهْلِهِ“Dörd xüsusiyyətə sahib olan şəxsin imanı kamil olar, günahları bağışlanar və Allah-Taalanın razılığını qazandığı halda Onun hüzuruna gedər (dünyadan köçər); 1. ilahi qorxu, belə ki, heç bir təvəqqesi olmadan xalqa xidmət etmək; 2. insanlarla doğru danışmaq; 3. Allah-Taalanın və insanların nəzərində (şəri və ürfi baxımdan) çirkin sayılan işlərdən uzaq olmaq; 4. əhli-əyalı ilə xoş rəftar etmək.”  “Mişkatul-ənvar”, səh.172; “Biharul-ənvar”, 66-cı cild, səh.385, hədis 48.

Könül oxşayan Hədislər 24.02.2025

Üç əməl möminin nicаtınа sәbәb оlаr

İmam Zeynəlabidin (ə) buyurmuşdur: ثَلَاثٌ مُنْجِيَاتٌ لِلْمُؤْمِنِ كَفُّ لِسَانِهِ عَنِ النَّاسِ وَ اغْتِيَابِهِمْ وَ إِشْغَالُهُ نَفْسَهُ بِمَا يَنْفَعُهُ لآِخِرَتِهِ وَ دُنْيَاهُ وَ طُولُ الْبُكَاءِ عَلَى خَطِيئَتِهِ “Üç əməl möminin nicаtınа sәbәb оlаr: 1. dilini pis sözlәrdәn vә insanların qеybәtindәn qorumаq; 2. dünyаsı vә ахirәtinә fаydаsı оlаn işlәrlә mәşğul оlmаq; 3. öz xətalаrınа görә çox аğlаmаq. “Tuhәful-uqul”, sәh. 290.

Könül oxşayan Hədislər 24.02.2025

Dörd әmәli yеrinә yеtirәnə Аllаh cәnnәtdә bir еv tikәr

İmam Zeynəlabidin (ə) buyurmuşdur: أَرْبَعٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ بَنَى اللَّهُ تَعَالَى لَهُ بَيْتاً فِي الْجَنَّةِ مَنْ آوَى الْيَتِيمَ وَ رَحِمَ الضَّعِيفَ وَ أَشْفَقَ عَلَى وَالِدَيْهِ وَ رَفَقَ بِمَمْلُوكِه‏ “Dörd әmәli yеrinә yеtirәnə Аllаh cәnnәtdә bir еv tikәr: 1. yеtimә sığınacaq vеrәnə; 2. zәiflәrә mәhәbbәt göstərənə; 3. vаlidеyninә ürәk yаndırana; 4. köləsi (tabeçiliyində olan) ilә хоş rәftаr еdənə.”“Vəsailuş-şiə”, 16-cild, səh.338.

Məhərrəm 24.02.2025

‘Ərbəin’ gününün əməlləri

İmam Hüseynin (ə) ərbəinində o həzrəti yaxından ziyarət etmək müstəhəbdir və o həzrəti həmin gün ziyarət edən birinci şəxs Cabir ibn Abdullah Ənsari olmuşdur. Bir hədisdə nəql olunur ki, imam Sadiqdən (ə) soruşdular: “İmam Hüseyni (ə) ziyarət etmək üçün xüsusi vaxt vardır ki, başqa vaxtlardan daha üstün olsun?” O həzrət buyurdu: “Hər zaman o həzrəti ziyarət etməyə tələsin. Çünki o həzrəti ziyarət etmək xeyir gətirər və hər kəs onu daha çox ziyarət etsə, daha çox xeyir əldə edər… O həzrəti mübarək vaxt və günlərdə ziyarət etməyə çalışın, çünki o zaman saleh əməllərin savabı artırılar və mələklər o həzrəti ziyarət etmək üçün səmadan yerə enərlər…” İmam Həsən Əskəri (ə) buyurmuşdur: عَلاماتُ المؤمنِ خَمسٌ: صَلَواتُ إحدي و خَمسينَ، و زيارةُ‌ الأربعينَ، و التَّخَتُّم بِاليَمينِ، و تَعفيرُ الجَبينِ، و الجَهْرُ بِبسم اللهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ “Möminin beş əlaməti vardır: 1. Hər gün əlli bir rükət (on yeddi rükət vacib və otuz dörd rükət nafilə) namaz qılmaq; 2. “Ərbəin” günü imam Hüseyni (ə) ziyarət etmək; 3. Səcdədə alını torpağa qoymaq; 4. (Namazda) “Bismillahir-Rəhmanir-Rəhim”i ucadan demək; 5. Sağ ələ üzük taxmaq. “ƏRBƏİN” ZİYARƏTNAMƏSİ Ərbəin günü imam Hüseynə (ə) məxsus “Ərbəin” ziyarətnaməsini oxumaq müstəhəbdir. Şeyx Tusi “Təhzib” və “Misbah” kitablarında Səffan Cəmmaldan belə nəql edir: “İmam Sadiq (ə) mənə buyurdu ki, “ərbəin” günü günəş üfüqdən bir qədər qalxdıqdan sonra bu duanı oxu: السَّلامُ عَلَى وَلِيِّ اللَّهِ وَ حَبِيبِهِ السَّلامُ عَلَى خَلِيلِ اللَّهِ وَ نَجِيبِهِ السَّلامُ عَلَى صَفِيِّ اللَّهِ وَ ابْنِ صَفِيِّهِ السَّلامُ عَلَى الْحُسَيْنِ الْمَظْلُومِ الشَّهِيدِ السَّلامُ عَلَى أَسِيرِ الْكُرُبَاتِ وَ قَتِيلِ الْعَبَرَاتِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنَّهُ وَلِيُّكَ وَ ابْنُ وَلِيِّكَ وَ صَفِيُّكَ وَ ابْنُ صَفِيِّكَ الْفَائِزُ بِكَرَامَتِكَ أَكْرَمْتَهُ بِالشَّهَادَةِ وَ حَبَوْتَهُ بِالسَّعَادَةِ وَ اجْتَبَيْتَهُ بِطِيبِ الْوِلادَةِ وَ جَعَلْتَهُ سَيِّدا مِنَ السَّادَةِ وَ قَائِدا مِنَ الْقَادَةِ وَ ذَائِدا مِنَ الذَّادَةِ وَ أَعْطَيْتَهُ مَوَارِيثَ الْأَنْبِيَاءِ وَ جَعَلْتَهُ حُجَّةً عَلَى خَلْقِكَ مِنَ الْأَوْصِيَاءِ فَأَعْذَرَ فِي الدُّعَاءِ وَ مَنَحَ النُّصْحَ وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِيكَ لِيَسْتَنْقِذَ عِبَادَكَ مِنَ الْجَهَالَةِ وَ حَيْرَةِ الضَّلالَةِ وَ قَدْ تَوَازَرَ عَلَيْهِ مَنْ غَرَّتْهُ الدُّنْيَا وَ بَاعَ حَظَّهُ بِالْأَرْذَلِ الْأَدْنَى وَ شَرَى آخِرَتَهُ بِالثَّمَنِ الْأَوْكَسِ وَ تَغَطْرَسَ وَ تَرَدَّى فِي هَوَاهُ وَ أَسْخَطَكَ وَ أَسْخَطَ نَبِيَّكَ وَ أَطَاعَ مِنْ عِبَادِكَ أَهْلَ الشِّقَاقِ وَ النِّفَاقِ وَ حَمَلَةَ الْأَوْزَارِ الْمُسْتَوْجِبِينَ النَّارَ [لِلنَّارِ] فَجَاهَدَهُمْ فِيكَ صَابِرا مُحْتَسِبا حَتَّى سُفِكَ فِي طَاعَتِكَ دَمُهُ وَ اسْتُبِيحَ حَرِيمُهُ اللَّهُمَّ فَالْعَنْهُمْ لَعْنا وَبِيلا وَ عَذِّبْهُمْ عَذَابا أَلِيما السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ سَيِّدِ الْأَوْصِيَاءِ أَشْهَدُ أَنَّكَ أَمِينُ اللَّهِ وَ ابْنُ أَمِينِهِ عِشْتَ سَعِيدا وَ مَضَيْتَ حَمِيدا وَ مُتَّ فَقِيدا مَظْلُوما شَهِيدا وَ أَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ مُنْجِزٌ مَا وَعَدَكَ وَ مُهْلِكٌ مَنْ خَذَلَكَ وَ مُعَذِّبٌ مَنْ قَتَلَكَ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ وَفَيْتَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَ جَاهَدْتَ فِي سَبِيلِهِ حَتَّى أَتَاكَ الْيَقِينُ فَلَعَنَ اللَّهُ مَنْ قَتَلَكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ مَنْ ظَلَمَكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً سَمِعَتْ بِذَلِكَ فَرَضِيَتْ بِهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أُشْهِدُكَ أَنِّي وَلِيٌّ لِمَنْ وَالاهُ وَ عَدُوٌّ لِمَنْ عَادَاهُ بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ أَشْهَدُ أَنَّكَ كُنْتَ نُورا فِي الْأَصْلابِ الشَّامِخَةِ وَ الْأَرْحَامِ الْمُطَهَّرَةِ [الطَّاهِرَةِ] لَمْ تُنَجِّسْكَ الْجَاهِلِيَّةُ بِأَنْجَاسِهَا وَ لَمْ تُلْبِسْكَ الْمُدْلَهِمَّاتُ مِنْ ثِيَابِهَا وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ مِنْ دَعَائِمِ الدِّينِ وَ أَرْكَانِ الْمُسْلِمِينَ وَ مَعْقِلِ الْمُؤْمِنِينَ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ الْإِمَامُ الْبَرُّ التَّقِيُّ الرَّضِيُّ الزَّكِيُّ الْهَادِي الْمَهْدِيُّ وَ أَشْهَدُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ مِنْ وُلْدِكَ كَلِمَةُ التَّقْوَى وَ أَعْلامُ الْهُدَى وَ الْعُرْوَةُ الْوُثْقَى وَ الْحُجَّةُ عَلَى أَهْلِ الدُّنْيَا وَ أَشْهَدُ أَنِّي بِكُمْ مُؤْمِنٌ وَ بِإِيَابِكُمْ مُوقِنٌ بِشَرَائِعِ دِينِي وَ خَوَاتِيمِ عَمَلِي وَ قَلْبِي لِقَلْبِكُمْ سِلْمٌ وَ أَمْرِي لِأَمْرِكُمْ مُتَّبِعٌ وَ نُصْرَتِي لَكُمْ مُعَدَّةٌ حَتَّى يَأْذَنَ اللَّهُ لَكُمْ فَمَعَكُمْ مَعَكُمْ لا مَعَ عَدُوِّكُمْ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ عَلَى أَرْوَاحِكُمْ وَ أَجْسَادِكُمْ [أَجْسَامِكُمْ‏] وَ شَاهِدِكُمْ وَ غَائِبِكُمْ وَ ظَاهِرِكُمْ وَ بَاطِنِكُمْ آمِينَ رَبَّ الْعَالَمِينَ “ƏRBƏİN” ZİYARƏTNAMƏSİNİN OXUNUŞU Əssəlamu əla vəliyyil­lahi və həbibih, əssəlamu əla xəlilillahi və nəci­bih, əssəlamu əla səfiy­yil­lahi vəbni səfiyyih, əssə­lamu ələl Husəynil məzlu­miş şəhid, əssəlamu əla əsiril kurubati və qətilil əbərat, əllahummə inni əş­hədu ənnəhu vəliyyukə vəb­nu vəliyyik, və səfiyyukə vəbnu səfiyyikəl faizu bi kəra­mətik, əkrəmtəhu biş şə­ha­dəti və həbəvtəhu bis səa­dəh, vəc­tə­bəytəhu bitiybil viladəh, və cəəltəhu səyyi­dən minəs sadəti və qaidən minəl qadəti və zai­dən mi­nəz zadəh, və ə`təytəhu məva­risəl ənbiyai və cəəltəhu huccətən əla xəlqikə minəl əvsiya, fə ə`zərə fid duai və mənəhən nushu və bəzələ muhcətəhu fik, liyəs­tən­qi­zə ibadəkə minəl cəhaləti və həyrətiz zəlaləh, və qəd təvazərə ələyhi mən ğərrət­hud dunya və baə həzzəhu bil ərzəlil ədna, və şəra axi­rətəhu bis səmənil əvkəs, və təğətrəsə və tərədda fi həvah, və əsxə­təkə və əsxətə nəbiyyək, və ətaə min iba­di­kə əhləş şiqaqi vən ni­faq, və həmələtəl əvzaril mus­təvcibinən nar (lin nar), fəcahədəhum fikə sa­bi­rən muh­təsibən hətta sufikə fi taətikə dəmuhu və ustubihə hərimuh, Əlla­hummə fəl`ən­hum lə`nən vəbila, və əzzib­hum əzaən əlima, əssəlamu ələykə yəb­nə rəsulillah, əssə­lamu ələy­kə yəbnə səyyidil əvsiya, əşhədu ənnəkə əminul­lahi vəbnu əminih, iştə səidən və məzəytə həmidən və muttə fəqidən məzlumən şəhida, və əşhədu ənnəllahə mun­ci­zun ma vəədəkə və muh­li­kun mən xə­zələkə və muəz­zi­bun mən qətə­lək, və əşhədu ənnəkə vəfəytə bi əhdil­la­hi və cahədtə fi səbi­lihi hətta ətakəl yəqin, fə ləə­nəl­lahu mən qətələk, və ləə­nəl­lahu mən zələməkə və ləənəl­lahu ummətən səmiət bi zalikə fərəziyət bih, Əllahummə inni uşhidukə ənni vəliyyun limən valahu və əduvvun limən adah, bi əbi əntə və ummi yəbnə rəsu­lillah, əşhədu ənnəkə kun­tə nurən fil əslabiş şa­mi­xəti vəl ərhamil mutəh­hərəh (ərhamit tahirəh), ləm tunəcciskəl cahiliy­yə­tu bi əncasiha, və ləm tul­biskəl mudləhimmatu min siyabiha, və əşhədu ənnə­kəl ima­mul bərrut təqiyyur rəziy­yuz zəkiyyul hadil məh­diyy, və əşhədu ənnəl əim­mətə min vuldikə kəli­mə­tut təqva və ə`lamul huda vəl urvətul vusqa vəl huccətu əla əhlid dunya, və əşhədu ənni bikum mu`mi­nun və bi iyabikum muqinun bi şərayii dini və xəva­timi əməli, və qəlbi li qəlbikum silmun və əmri li əmrikum muttəbi`, və nusrəti ləkum muəddətun hət­ta yə`zənəllahu ləkum, fə məəkum məəkum la məə əduvvikum, sələvatullahi ələy­kum və əla ərvahikum və əcsa­dikum (və əcsa­mi­kum) və şahi­dikum və ğaibikum, və zahiri­kum və batinikum aminə rəb­bəl aləmin. “ƏRBƏİN” ZİYARƏTNAMƏSİNİN TƏRCÜMƏSİ Salam olsun Allahın nümayəndəsi və onun həbibinə! Salam olsun Allahın sevdiyi və seçilmiş bəndəsinə! Salam olsun Allahın seçilmiş bəndəsi və onun seçilmiş övladına! Salam olsun məzlum və şəhid Hüseynə (ə)! Salam olsun qəm-qüssələrə düçar olan və göz yaşlarının şəhidinə! İlahi, şəhadət verirəm ki, o, Sənin nümayəndən və nümayəndənin övladı, sənin seçdiyin və seçdiyin şəxsin övladıdır! Sənin lütf və mərhəmətinlə nicat tapanlardan oldu. Sən onu şəhadət feyzi ilə əziz tutaraq xüsusu səadət məqamına çatdırdın və nəsil paklığı ilə seçərək onu ağaların ağası, öndərlərin öndəri, haqqı müdafiə edənlərin hamisi etdin. Ona peyğəmbərlərin mirasını əta edərək onların canişini və məxluqata höccət təyin etdin. O, höccəti tamamladı və ümmət üçün bəhanə yeri qalmadı. O, ümməti nəsihət etməkdə mehribanlıq edərək onlarla yumşaq davrandı və azğın, nadan, təkəbbürlü, axirət mənfəətini heç bir dəyərə malik olmayan dünya malına satmış, zülmkar və nəfslərinə itaət etməklə həlakətə düçar olmuş, Səni və Peyğəmbərini qəzəbləndirmiş bəndələrinə nicat vermək üçün pak qanı axıdıldı. Səninlə düşmən, nifaq əhli, Sənə asi və böyük günahlarla yüklənərək cəhənnəm oduna layiq olanlara itaət edən zülmkar bəndələrinlə Sənin yolunda cihad edərək kamil ixlasla səbir etdi. Sənə itaət yolunda pak qanı axıdılanadək çoxlu çətinlik və məşəqqətlərə sinə gərdi. Əhli-beytinin hörmətinin aradan aparılmasını xoş qarşıladı. İlahi, Sən o zalım və sitəmkar qövmə lənət et, onları ən şiddətli əzabınla cəzalandır! Salam olsun sənə, ey Peyğəmbərin övladı! Salam olsun sənə, ey övliyaların sərvərinin övladı! Şəhadət verirəm ki, sən Allahın vəhyinə və haqqa əmanətdar olanın övladısan. Ömrünü səadətlə yaşayaraq Haqqın tərifi ilə başa vurdun və dünyadan köçərək haqq yolunda məzlum və şəhid oldun. Bir daha şəhadət verirəm ki, Allah-Taala sənə verdiyi vədə vəfa etdi, səni tənhalıqda qoyaraq xar etmək istəyənləri həlak edəcək və qatillərinə də ağrılı əzabı dadızdıracaq. Yenə şəhadət verirəm ki, sən Allah yolunda ömrünün sonuna qədər cihad etmisən. Allah səni öldürən, sənə zülm və sitəm edənlərə lənət etsin. Həmçinin sənin öldürüldüyünü eşitdikdə, sevinərək şadlıq edən kəsə də Allah lənət etsin. İlahi, Səni şahid tuturam ki, mən o həzrətə, onu sevənlərə məhəbbət bəsləyən və onun düşmənlərinə düşmən olanlardanam. Ata-anam sənə fəda olsun, ey Allahın Rəsulunun övladı! Şəhadət verirəm ki, sən məqamı uca olan ata-babalarının sülbü və xisləti pak olan ananın bətnində bir nur idin. Nadanlığın çirkinlikləri sənə sirayət etməmiş və sıxıntısı da səni bürüməmişdir. Şəhadət verirəm ki, həqiqətən, sən Allah dininin təməli, müsəlmanlıq ayinlərinin əsası, iman əhlinin pənah və hamisisən. Şəhadət verirəm ki, sən xeyirxah, bəyənilən təqvaya sahib, pak və pakxislətli rəhbər, məxluqata hidayətçi, haqla hidayət olunansan. Şəhadət verirəm ki, ümmətin doqquz imamı sənin övladlarındandır və haqq ruhu və haqq yolunun bələdçisi, möhkəm imanının əsası və bütün dünya əhlinə höccətdirlər. Şəhadət verirəm ki, mənim sizin haqq olduğunuza iman və “rəcət”inizə (qayıdışınıza) yəqinim var. Dinimin başlanğıcı, işlərimin sonu və qəlbimi sizin pak qəlbinizə təslim edirəm və bütün işlərimdə sizə tabeyəm. Allahın iznilə sizə yardım etməyə hazıram. Sizin düşmənlərinizlə deyil, sizinləyəm. Allahın salamı olsun sizə və sizin pak ruh və cisimlərinizə! Allahın salamı olsun sizlərdən hazır və qeybdə olanlara. Ey aləmlərin Rəbbi, mənim dualarımı qəbul et! Sonra iki rükət namaz qıl və namazdan sonra istədiyin duanı etdikdən sonra üzünü qiblədən döndərə bilərsən! (“Məfatihul-cinan”, Şeyx Abbas Qummi, səh. 1070)

Alimlərdən sitatlar 24.02.2025

ƏRBƏİN ziyarətini oxuduqdan sonra iki rəkət (hacət) namazı qılın

“ƏRBƏİN ziyarətini oxuduqdan sonra iki rəkət (hacət) namazı qılın, namazdan sonra yerinizdən qalxmadan Allahdan özünüzə və digərlərinə xeyir və məsləhət olanı istəyin ki, dualarınız qəbul olacaq”, İnşaallah. Ayətullah Cavadi Amuli (İlahi, məsləhətimiz və xeyirmiz nədədirsə, barəmizdə ona hökm et, biz Sənin məsləhətinə razıyıq)

Müsəlmanın həyat tərzi 24.02.2025

Sosial şəbəkələrdə itirilən zaman

Sosial şəbəkələrdə itirilən zaman Bu gün insanların ən böyük itkilərindən biri pul yox, zamandır. Çünki itirilən pul geri qazana bilər, amma keçən bir saniyə belə heç vaxt geri qayıtmır. Təəssüf ki, bu gün bir çox insan saatlarla sosial şəbəkələrdə məqsədsiz şəkildə vaxt keçirir. Bir videodan digərinə, bir paylaşımından başqasına keçərək fərqinə varmadan saatlarını sərf edir. Günün sonunda isə nə yeni bir elm öyrənib, nə ibadətini artırıb, nə də həyatına faydalı bir iş görüb. Allah-Taala Qurani-Kərimdə buyurur: “And olsun əsr! Həqiqətən, insan ziyan içindədir. Yalnız iman gətirənlər, saleh əməl edənlər, bir-birlərinə haqqı və səbri tövsiyə edənlər istisnadır.” (Əsr surəsi, 1–3) Diqqət edin, Allah bu surədə zamana and içir. Bu da göstərir ki, zaman insanın ən qiymətli sərvətidir. Əgər onu faydasız işlərə sərf etsək, Quranda buyurulduğu kimi ziyan edənlərdən olarıq. Peyğəmbəri-Əkrəm (s) buyurur: “İki nemət var ki, insanların çoxu onların qədrini bilmir: sağlamlıq və asudə vaxt.” Asudə vaxt bizə verilmiş böyük bir fürsətdir. Bu fürsəti elm öyrənməyə, Qurani-Kərim oxumağa, ailəmizə vaxt ayırmağa, insanlara faydalı olmağa sərf etmək əvəzinə saatlarla telefonda keçirsək, bunun peşmanlığını bir gün mütləq çəkəcəyik. Nəhcül-bəlağə kitabının 21-ci hikmətli kəlamında İmam Əli (ə) buyurur: “Fürsətlər buludlar kimi ötüb keçir. Odur ki, yaxşı işlər görmək üçün fürsətləri qənimət bilin.” Gəlin özümüzə sual verək: Bu gün telefona sərf etdiyim vaxtın nə qədəri mənə dünya və axirətdə fayda verəcək? Əgər cavab “çox az”dırsa, deməli həyatımızda dəyişiklik etməyin vaxtıdır. Allah bizə ömrümüzü Ona itaətdə, faydalı elmdə və xeyirli əməllərdə keçirməyi nəsib etsin. Amin.  

Könül oxşayan Hədislər 24.02.2025

And içməmək və içdirməmək

And içməmək və içdirməmək İmam Rza (ə): Hər kim (borcunu ödəyə bilməyən) borclunu hakimin (dövlət məhkəməsi/şəriət qazisi) hüzuruna gətirərsə, onun (məcbur qalıb yalandan) and içəcəyini nəzərə alaraq, Allahın adına yalandan and içilməsinin qarşısını almaq və izzət və cəlal sahibi olan Allahın ehtiramını saxlayaraq bu işdən (borclunu məhkəməyə verməkdən) əl çəkərsə (and içdirməyib onu buraxarsa), Allah-taala Qiyamət günü onun üçün Həzrət İbrahim Xəlilullahın (a.s) məqamından başqa bir məqama razı olmaz. مَنْ قَدَّمَ غَرِيماً لَهُ إِلَى السُّلْطَانِ، وَ هُوَ يَعْلَمُ أَنَّهُ يَحْلِفُ لَهُ، فَتَرَكَهُ تَعْظِيماً لِلَّهِ جَلَّ وَ عَزَّ، لَمْ يَرْضَ اللَّهُ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا بِمَنْزِلَةِ إِبْرَاهِيمَ الْخَلِيلِ (ع). 📚Fiqhur-Rza (ə), s.257, bab.38. ✍Hədisdəki incə məqam odur ki, alacaqlı borclunun Allahın müqəddəs adına yalan and içəcəyini (və ya böyük bir günaha batacağını), yaxud adi bir dünyəvi iş və dünya malı üçün Allahın adının andda hallanacağını bildikdə, Allah adının əzəməti və böyük ehtiramını nəzərə alaraq öz haqqından keçir və onu and içməyə məcbur etmir. Bu alicənablıq insanı ilahi dərgahda Həzrət İbrahimin (ə) məqamına — “Xəlilullah” (Allahın dostu) dərəcəsinə ucaldan ali əxlaq kimi qiymətləndirilir. P.S: Bu hədis bir nümunədir. İstənilən yerdə əgər bilirsənsə, qarşı tərəflə bir az da çənə vursan, Allahın adına and içəcək, hətta doğruya and içsə belə, bu işdən vaz keçmək, qarşı tərəfi and içməyə vadar etməmək, Allah adının dünya işinə alət olmasına bais olmamaq, insanın məqamını “Xəlilullah” dərəcəsinə qaldırır. @mirmehemmed_beshir

Könül oxşayan Hədislər 23.02.2025

Borc verməyin savabı

“Borc verməyin mükafatı (savabı) sədəqənin mükafatından on səkkiz qat artıqdır. Çünki borc sədəqə almaq üçün şəxsiyyətini alçaltmayan (və ya sədəqə istəməyə xəcalət çəkən) alicənab və nəcib şəxsə çatır”. أَنَّ أَجْرَ الْقَرْضِ‏ ثَمَانِيَةَ عَشَرَ ضِعْفاً مِنْ أَجْرِ الصَّدَقَةِ لِأَنَّ الْقَرْضَ يَصِلُ إِلَى مَنْ لَا يَضَعُ نَفْسَهُ لِلصَّدَقَةِ لِأَخْذِ الصَّدَقَةِ. Fiqhur-Rza (ə), s.256, bab: 38. Borc verməyin savabı buna görə on səkkiz dəfə daha çoxdur ki, borc verməklə həm bir şəxsin problemini həll edir və sıxıntısını azaldırsan və həm də şərəfini, heysiyyətini, ləyaqətini və abırını qoruyursan və bundan əlavə ona məişət məsələlərində öz ayağı üstə durmağa, gəlirlərini və dolanışığını nizama salmasına kömək etmiş olursan. Çünki bir adam davamlı şəkildə sədəqə ilə dolanarsa, həm buna adət edir, həmişə gözləyir ki, kimsə onun üçün nəsə etsin və həm də hec vaxt cəmiyyətə xeyirli olacaq yetkin bir şəxsiyyətə çevirilmir, daima başqalarına yük olaraq yaşayır. Əlbəttə işləmək üçün heç bir imkanı olmayanlar, qocalar, azyaşlı yetimlər və azyaşlı yetim saxlayan xanımlar, ağır xəstələr və bu kimi kateqoriyada olan insanlar bu izahdan müstəsna edilir və onlara mütləq maddi və mənəvi dəstək (hər ikisi sədəqə sayılır) verilməlidir. @mirmehemmed_beshir

Könül oxşayan Hədislər 23.02.2025

Axır zamanda mənim ümmətim hökmranlar tərəfindən ağır bəlalara məruz qalacaq.

İslam Peyğəmbəri (s) buyurur: “Axır zamanda mənim ümmətim hökmranlar tərəfindən ağır bəlalara məruz qalacaq. Belə ki, ondan ağır və şiddətlisi eşidilməmişdir! Hətta yer üzü bu qədər genişliyi ilə belə, onlara dar olacaq, zülm və haqsızlıq hər yeri tutacaq. Mömin bir kəs zülmdən pənah aparmağa yer üzündə bir yer tapmayacaqdır. Bu zaman Allah-Taala mənim sülaləmdən olan bir nəfəri göndərəcək ki, yer üzünü zülm və haqsızlıqla dolduğu kimi, haqq-ədalətlə doldursun. Göy və yerin sakinləri ondan razı olarlar, yer üzü özünün bütün toxumlarını cücərdər, səma bütün yağışını onun üzərinə tökər (və hər yeri xeyir-bərəkət bürüyər)!” (“Əl-müstədrəkü ələs-səhiheyn”, 4-cü cild, səh.465. Heydərabad çapı.)

Könül oxşayan Hədislər 23.02.2025

Allah onun əli ilə ölmüş yer üzünü yenidən dirildib canlandıracaq

İmam Hüseyin (ə) buyurur: “…Allah onun əli ilə ölmüş yer üzünü yenidən dirildib canlandıracaq, sonra müşriklərin xoşuna gəlməsə də, haqq dini digər dinlərə qalib edəcək. Onun üçün bir qeyb dövrü olacaq ki, bəziləri dindən dönəcək, bəziləri isə sabit qalacaqlar. Bilin ki, qeyb dövründə təkzib və əziyyətlərə səbir edənlərin mükafatı Rəsulullahın (s) yanında qılıncla cihad edən mücahidlər kimidir.” (“Kəmalud-din”, c. 1, fəsil 30, hədis 3, səh.584.)

Alimlərdən sitatlar 23.02.2025

Ölülərin səsini heyvanlar da eşidir

Ölülərin səsini heyvanlar da eşidir Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: إنَّ المَوتَى ليُعذَّبونَ في قبورِهِم (عذابا)، حتَّى إنَّ البهائمَ لتسمعُ أصواتَهُم “Həqiqətən, ölülər qəbirlərində (elə bir) əzaba məruz qalarlar ki, hətta heyvanlar belə onların (fəryad) səslərini eşidər.” – (Albani, “Səhihul-cameus-səğir və ziyadətuhu”, hədis:3741 (əl-Məktəbətul-İslami, Beyrut, 1408 hq, ç.3). Oxşar bir hədis buyurur: يُعَذَّبُونَ فِي قُبُورِهِمْ عَذَابًا تَسْمَعُهُ الْبَهَائِمُ Həzrət Peyğəmbər (s) başqa bir hədisə buyurur: لَولا أن لا تَدافَنوا لَدَعَوتُ اللهَ أن يُسمِعَكُم مِن عَذابِ القَبرِ “Əgər (dəhşətdən) bir-birinizi dəfn etməyəcəyinizdən qorxmasaydım, qəbir əzabından [bəzi səsləri] sizə də eşitdirməsi üçün Allaha dua edərdim.”  (Heysəmi, “Məcməuz-zəvaid”, c.3, s.56, hədis:4291). Bu hədis “Sahih-i Müslim” (Kitabul-Cənnə, hədis 2868 – Zeyd ibn Sabit və Ənəs ibn Malikdən) və Əhməd ibn Hənbəlin “Müsnəd”ində və Nəsainin “Sünən”ində eyni sözlərlə qeyd olunmuşdur. P.S: məntiqi nəticə: Ölülərin axirət aləmində fəryad etmələri üçün dilləri varsa, deməli eşitmək üçün qulaqları da var. Əgər onların səsini heyvanlar eşidirsə və lazım gələrsə, peyğəmbər (s) bizə də eşitdirə bilərdisə, deməli, onlar da bu dünyada baş verənləri icazəli olduqları halda görə və eşidə bilirlər. Belə isə Allahın yanında sevimli olan şəxslərin və saleh insanların qəbrinə ziyarətə getməyin, onlara salam verməyin və onlardan dua etmələrini xahiş etməyin heç bir problemi yoxdur. Çünki onlar Allah yanında uca məqam sahibdirlər, bizi görür və eşidir, arzularımızı Allaha çatdırır və qəbulu üçün dua edirlər. @mirmehemmed_beshir

Arşdırmalar 23.02.2025

Həzrət Rüqəyyənin (ə) həyatı və şəhadəti

Həzrət Rüqəyyənin (ə) həyatı və şəhadəti Mənbə: Şeyx Abbas Qummi, Müntəhəl-Amal; Məhəmməd Baqir Məclisi, Biharül-Ənvar, c. 45; Seyid ibn Tavus, əl-Lühuf fi Qətlə’t-Tufuf. İmam Hüseynin (ə) kiçik qızı Həzrət Rüqəyyənin (ə) anasının adı Ümmü-İshaqdır. O, 59-cu hicri-qəməri ilində Mədinə şəhərində dünyaya gəlmiş və 61-ci ilində atası ilə birlikdə Kərbəlaya səfər etmişdir. Bəzi rəvayətlərə əsasən, Həzrət Rüqəyyə (ə) şəhadətə yetdiyi zaman üç-dörd yaşında idi və hicri-qəməri 61-ci ilin Səfər ayının 5-də Şam şəhərində əsirlikdə ikən şəhadətə çatmışdır. Onun Dəməşq şəhərində yerləşən müqəddəs məqbərəsi şiələrin məşhur ziyarətgahlarındandır. Həzrət Rüqəyyənin (ə) şəhadəti Mənbə: İmadəddin Təbəri, Kamil Bəhai, c. 2, s. 179–181; Şeyx Abbas Qummi, Nəfəsül-Məhmum; Məhəmməd Baqir Məclisi, Biharül-Ənvar, c. 45. İmam Hüseynin (ə) kiçik qızı Rüqəyyə (ə) Şam şəhərində Yezidin zindanında ikən gecələrin birində yuxuda atasını görür. Yuxudan oyandıqdan sonra atasını yanında görmədikdə ağlamağa başlayır və deyir: «Atam haradadır? Mənim atamı gətirin». Nə qədər təsəlli versələr də, sakitləşmir. Əhli-beyt (ə) əsirləri də onun naləsinə qoşularaq ağlayırlar. Mənbə: İmadəddin Təbəri, Kamil Bəhai, c. 2, s. 179–181; Məhəmməd Baqir Məclisi, Biharül-Ənvar, c. 45. Rəvayətə görə, Yezid hadisədən xəbər tutduqda İmam Hüseynin (ə) mübarək başının Həzrət Rüqəyyənin (ə) yanına aparılmasını əmr edir. Balaca Rüqəyyə (ə) atasının başını bağrına basır, onunla dərdləşərək deyir: «Atacan! Kaş mən sənə fəda olaydım və sənin mübarək saqqalının qana boyandığını görməyəydim». O qədər ağlayır ki, huşunu itirir və az sonra şəhadətə çatır. Mənbə: Molla Məhəmməd Təqi Sepihr, Nasixut-Təvarix; Şeyx Abbas Qummi, Nəfəsül-Məhmum. Həzrət Rüqəyyənin (ə) qüslü tamam olduqdan sonra onu əsirlikdə köhnəlmiş öz köynəyi ilə kəfən edib Şam xarabalığında dəfn edirlər. Mənbə: Nasixut-Təvarix (sonrakı tarix mənbələri). Həzrət Rüqəyyə (ə) dəfn olunan gecə Həzrət Ümmü-Gülsüm çox ağlayırdı. O deyirdi ki, keçən gecə Rüqəyyə (ə) ona belə demişdi: «Bibican! Bu şəhərdə mənim kimi əsir olan başqa uşaq varmı? Nə üçün bizə çörək və su vermirlər?» Mədinədə Həzrət Rüqəyyəyə (ə) əza məclisi Mənbə: Şeyx Abbas Qummi, Nəfəsül-Məhmum; Şeyx Müfid, əl-İrşad. Əhli-beyt (ə) əsirləri Şamdan Mədinəyə qayıtdıqdan sonra matəm məclisləri təşkil etdilər. Onların qəm və kədəri o qədər böyük idi ki, uzun müddət normal həyatlarına qayıda bilmədilər. Mənbə: İbn Quləveyh, Kamilüz-Ziyarat; Məhəmməd Baqir Məclisi, Biharül-Ənvar, c. 46; Şeyx Abbas Qummi, Nəfəsül-Məhmum. Seyid ibn Tavus İmam Sadiqdən (ə) nəql edir ki, İmam Zeynəlabidin (ə) atasının müsibətinə qırx il ağladı. Hər dəfə qarşısına su və ya yemək gətiriləndə buyururdu: «قُتِلَ ابْنُ رَسُولِ اللَّهِ جَائِعًا، قُتِلَ ابْنُ رَسُولِ اللَّهِ عَطْشَانًا» «Allah Rəsulunun (s) oğlunu ac öldürdülər, Allah Rəsulunun (s) oğlunu susuz öldürdülər.» Bu sözləri deyərək göz yaşları su və yeməyə qarışana qədər ağlayardı. Mənbə: Molla Məhəmməd Təqi Sepihr, Nasixut-Təvarix, s. 507. Mədinə əhalisi hər gün Əhli-beytin (ə) evinə gələrək başsağlığı verirdi. Həzrət Zeynəb (ə) Kərbəla, Kufə və Şam hadisələrini danışarkən Həzrət Rüqəyyəni (ə) xatırlayır və buyururdu: «Amma Şamın xarabasında Rüqəyyənin şəhadəti belimi bükdü.»

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75